Từ cộng đoàn tiên khởi ở Giêrusalem cho đến ngày Đức Kitô ngự đến, các Giáo Hội của Thiên Chúa, trung thành với đức tin tông truyền, đều cử hành ở mọi nơi cùng một mầu nhiệm Vượt Qua. Mầu nhiệm được cử hành trong phụng vụ, chỉ là một, nhưng những hình thức của việc cử hành mầu nhiệm đó thì khác nhau.
From the first community of Jerusalem until the parousia, it is the same Paschal mystery that the Churches of God, faithful to the apostolic faith, celebrate in every place. the mystery celebrated in the liturgy is one, but the forms of its celebration are diverse.
Mầu nhiệm Đức Kitô phong phú khôn lường đến nỗi không một truyền thống phụng vụ nào có thể diễn tả trọn vẹn được. Lịch sử hình thành và phát triển các nghi lễ này cho thấy chúng bổ túc cho nhau một cách kỳ diệu. Khi các Giáo Hội sống những truyền thống phụng vụ này trong sự hiệp thông đức tin và hiệp thông các bí tích của đức tin, các Giáo Hội đó đã làm phong phú cho nhau và lớn lên trong sự trung thành với Thánh Truyền và với sứ vụ chung của toàn thể Hội Thánh.
The mystery of Christ is so unfathomably rich that it cannot be exhausted by its expression in any single liturgical tradition. the history of the blossoming and development of these rites witnesses to a remarkable complementarity. When the Churches lived their respective liturgical traditions in the communion of the faith and the sacraments of the faith, they enriched one another and grew in fidelity to Tradition and to the common mission of the whole Church.
Các truyền thống phụng vụ khác nhau đã được khai sinh vì chính sứ vụ của Hội Thánh. Các Giáo Hội trong cùng một khu vực địa dư và văn hóa đã cử hành mầu nhiệm Đức Kitô bằng những cách diễn tả đặc biệt, đặc trưng về văn hóa: trong việc lưu truyền “kho tàng Đức Tin”, trong các biểu tượng phụng vụ, trong việc tổ chức hiệp thông huynh đệ, trong sự hiểu biết thần học về các mầu nhiệm và trong các điển hình của sự thánh thiện. Như vậy, nhờ đời sống phụng vụ của từng Giáo Hội, Đức Kitô, Đấng là Ánh Sáng và Ơn Cứu Độ cho muôn dân, được biểu lộ cho dân tộc và nền văn hóa mà Hội Thánh được sai đến và đã bén rễ vào đó. Hội Thánh có đặc tính Công Giáo: Hội Thánh có thể hội nhập vào sự duy nhất của mình tất cả những sự phong phú đích thực của các nền văn hóa, sau khi đã thanh tẩy chúng.
The diverse liturgical traditions have arisen by very reason of the Church's mission. Churches of the same geographical and cultural area came to celebrate the mystery of Christ through particular expressions characterized by the culture: in the tradition of the "deposit of faith," in liturgical symbolism, in the organization of fraternal communion, in the theological understanding of the mysteries, and in various forms of holiness. Through the liturgical life of a local church, Christ, the light and salvation of all peoples, is made manifest to the particular people and culture to which that Church is sent and in which she is rooted. the Church is catholic, capable of integrating into her unity, while purifying them, all the authentic riches of cultures.
Các truyền thống phụng vụ, hoặc các nghi lễ, ngày nay đang được sử dụng trong Hội Thánh là nghi lễ Latinh (chủ yếu là nghi lễ Rôma, nhưng cũng có các nghi lễ của một số Giáo Hội địa phương như nghi lễ thánh Ambrôsiô, hoặc nghi lễ của một số dòng tu), và các nghi lễ Byzantinô, Alexandrinô hoặc Copticô, Syriacô, Armêniô, Marônita và Chalđêô. “Trung thành vâng theo truyền thống, thánh Công đồng tuyên bố rằng Mẹ Hội Thánh coi tất cả các nghi lễ đã được chính thức công nhận đều bình đẳng trên pháp lý và được tôn trọng như nhau, lại muốn các nghi lễ ấy được duy trì trong tương lai và được cổ võ bằng mọi cách.”
The liturgical traditions or rites presently in use in the Church are the Latin (principally the Roman rite, but also the rites of certain local churches, such as the Ambrosian rite, or those of certain religious orders) and the Byzantine, Alexandrian or Coptic, Syriac, Armenian, Maronite and Chaldean rites. In "faithful obedience to tradition, the sacred Council declares that Holy Mother Church holds all lawfully recognized rites to be of equal right and dignity, and that she wishes to preserve them in the future and to foster them in every way."
Vì vậy, việc cử hành phụng vụ phải phù hợp với tinh thần và văn hóa của các dân tộc khác nhau. Để mầu nhiệm của Đức Kitô được loan báo “cho muôn dân biết, để họ tin mà vâng phục Thiên Chúa” (Rm 16,26), thì mầu nhiệm đó phải được loan báo, cử hành và sống trong tất cả các nền văn hóa, sao cho mầu nhiệm Đức Kitô không xóa bỏ, nhưng cứu chuộc và kiện toàn các nền văn hóa đó. Đông đảo các con cái Thiên Chúa cùng với nền văn hóa nhân loại riêng của họ và nhờ nền văn hóa đó, một nền văn hóa đã được Đức Kitô đón nhận và biến đổi, đã đến với Chúa Cha, để tôn vinh Ngài trong một Thần Khí duy nhất.
The celebration of the liturgy, therefore, should correspond to the genius and culture of the different peoples. In order that the mystery of Christ be "made known to all the nations . . . to bring about the obedience of faith," it must be proclaimed, celebrated, and lived in all cultures in such a way that they themselves are not abolished by it, but redeemed and fulfilled: It is with and through their own human culture, assumed and transfigured by Christ, that the multitude of God's children has access to the Father, in order to glorify him in the one Spirit.
“Phải lưu ý rằng trong phụng vụ, nhất là trong phụng vụ các bí tích, có một phần bất biến, vì do Chúa thiết lập, mà Hội Thánh là người canh giữ, và những phần có thể thay đổi, mà Hội Thánh có quyền, và đôi khi có bổn phận thích nghi với các nền văn hóa của các dân tộc mới đón nhận Tin Mừng.”
"In the liturgy, above all that of the sacraments, there is an immutable part, a part that is divinely instituted and of which the Church is the guardian, and parts that can be changed, which the Church has the power and on occasion also the duty to adapt to the cultures of recently evangelized peoples."
“Sự đa dạng của phụng vụ có thể là nguồn mạch của sự phong phú, nhưng cũng có thể gây ra những căng thẳng, những hiểu lầm lẫn nhau và thậm chí những vụ ly giáo. Trong lãnh vực này, hiển nhiên là sự đa dạng không được làm tổn thương sự hợp nhất, và sự đa dạng đó chỉ có thể được diễn tả nhờ lòng trung thành đối với đức tin chung, đối với các dấu chỉ bí tích mà Hội Thánh đã nhận từ Đức Kitô, và đối với sự hiệp thông phẩm trật. Sự thích nghi với các nền văn hóa đòi phải hối cải nội tâm, và nếu cần, phải đoạn tuyệt với những thói quen lâu đời không phù hợp với đức tin công giáo.”
"Liturgical diversity can be a source of enrichment, but it can also provoke tensions, mutual misunderstandings, and even schisms. In this matter it is clear that diversity must not damage unity. It must express only fidelity to the common faith, to the sacramental signs that the Church has received from Christ, and to hierarchical communion. Cultural adaptation also requires a conversion of heart and even, where necessary, a breaking with ancestral customs incompatible with the Catholic faith."
Việc cử hành phụng vụ nên được diễn tả trong nền văn hóa của dân mà Hội Thánh đang hiện diện, nhưng không được lệ thuộc vào đó. Mặt khác, phụng vụ cũng có vai trò khai sinh và đào tạo các nền văn hóa.
It is fitting that liturgical celebration tends to express itself in the culture of the people where the Church finds herself, though without being submissive to it. Moreover, the liturgy itself generates cultures and shapes them.
Các truyền thống phụng vụ khác nhau, hay các nghi lễ, được chính thức công nhận, vì chúng biểu thị và thông hiệp cùng một mầu nhiệm của Đức Kitô, biểu lộ tính công giáo của Hội Thánh.
The diverse liturgical traditions or rites, legitimately recognized, manifest the catholicity of the Church, because they signify and communicate the same mystery of Christ.
Tiêu chuẩn bảo đảm cho sự duy nhất giữa sự đa dạng của các truyền thống phụng vụ, là sự trung thành với truyền thống Tông Đồ, nghĩa là: hiệp thông trong đức tin và các bí tích do các Tông Đồ truyền lại, sự hiệp thông này được biểu thị và bảo đảm nhờ việc kế nhiệm Tông Đồ.
The criterion that assures unity amid the diversity of liturgical traditions is fidelity to apostolic Tradition, i e., the communion in the faith and the sacraments received from the apostles, a communion that is both signified and guaranteed by apostolic succession.