Hỏi Đáp Công Giáo
Thuộc loạt bài:Part of: Kinh Thánh (Tân Ước) có đáng tin về mặt lịch sử không, hay Giáo Hội đã bóp méo nó qua thời gian?
Bằng chứng & Lịch sửEvidence & HistoryKinh ThánhBibleDị bản

Người ta nói “Kinh Thánh có quá nhiều lỗi và dị bản nên không tin được” — đúng không?

Câu này nghe đáng sợ, nhưng nó dựa trên một hiểu lầm về loại khác biệt giữa các bản chép. Khi người ta nói Kinh Thánh có "nhiều lỗi", ý là các bản chép tay không hoàn toàn giống nhau từng chữ. Nhưng những khác biệt ấy là gì?

Tuyệt đại đa số là những dị biệt rất nhỏ: lỗi chính tả, đổi thứ tự vài từ trong câu, một mạo từ thừa thiếu. Lý do đơn giản: thời xưa không có máy in hay máy photo, mọi bản đều phải chép tay. Chép tay một văn bản dài như Tân Ước thì việc sai chính tả hay đảo thứ tự từ là chuyện đương nhiên xảy ra — và vì họ viết trên vật liệu không tẩy xóa được, nên lỡ sai cũng khó sửa, đành để nguyên. Đó là nguồn gốc phần lớn các "dị bản".

Điểm mấu chốt: những khác biệt này không làm thay đổi ý nghĩa cốt lõi của Kinh Thánh. Việc một bản viết "Chúa Giêsu Kitô" còn bản kia viết "Kitô Giêsu", hay một bản sai một chữ chính tả, không hề đụng đến bất kỳ giáo lý nào. Ngược lại, chính vì có hàng chục ngàn bản để đối chiếu, các học giả phát hiện được những sai lệch nhỏ ấy và xác định đâu là chữ gốc — nên số lượng dị bản thật ra là công cụ làm sạch bản văn, chứ không phải bằng chứng nó hư hỏng.

Điều này không mâu thuẫn với niềm tin rằng Kinh Thánh được linh hứng. Hội Thánh dạy rằng Thiên Chúa linh hứng cho các tác giả phàm nhân, dùng họ "trong tài năng và sức lực của họ" để viết ra điều Ngài muốn (x. ); ơn linh hứng bảo đảm chân lý cứu độ mà Thiên Chúa muốn ghi lại, chứ không hứa hẹn rằng mỗi người sao chép sẽ không bao giờ viết sai một chữ. Chính vì thế, Hội Thánh tuyên xưng rằng Thánh Kinh dạy ta "cách chắc chắn, trung thành và không sai lầm, chân lý mà Thiên Chúa đã muốn Thánh Kinh ghi lại nhằm cứu độ chúng ta" (x. ) — một sự thật không hề bị lay chuyển bởi vài lỗi chính tả của người chép.

Nói ngắn gọn: "nhiều dị bản" là điều bình thường và đã được lường trước ở mọi văn bản cổ chép tay; điều đáng kể là chúng nhỏ nhặt và không đổi nội dung, còn thông điệp cốt lõi thì được bảo tồn vững vàng.

THAM CHIẾUREFERENCES