Mấu chốt nằm ở chỗ: một cử chỉ bên ngoài có thể mang hai ý nghĩa hoàn toàn khác nhau, tùy vào ý hướng và đối tượng. Từ Híp-ri chỉ việc "sụp lạy" trong Kinh Thánh (shachah) là cùng một từ được dùng cho cả việc thờ phượng Thiên Chúa lẫn việc bái chào tôn kính một con người. Điều răn cấm shachah khi nó mang nghĩa thờ lạy một thụ tạo như là thần — chứ không cấm cử chỉ cúi mình tỏ lòng kính trọng.
Cứ nhìn cách Kinh Thánh dùng chính cử chỉ ấy cho con người mà không hề coi là tội:
Ông Áp-ra-ham đứng lên, sụp xuống lạy dân trong đất ấy, tức là con cái ông Khết,
— St 23,7 (CGKPV)
Còn ông thì vượt lên phía trước họ và sụp xuống đất lạy bảy lần trước khi đến gần anh mình.
— St 33,3 (CGKPV)
Sau đó, ông Ða-vít đứng lên, ra khỏi hang và kêu đằng sau vua Sa-un rằng: "Thưa đức vua là chúa thượng con!" Vua Sa-un ngoái lại đằng sau. Ông Ða-vít sấp mặt sát đất mà lạy.
— 1 Sm 24,9 (CGKPV)
Ông Ápraham cúi lạy dân bản xứ khi mua đất; ông Giacóp sụp lạy bảy lần trước anh mình là ông Êxau; vua Đavít sấp mặt xuống đất trước vua Saun. Không ai trong họ thờ phượng những người kia — họ chỉ tỏ lòng tôn kính. Cử chỉ giống hệt cử chỉ dâng lên Thiên Chúa, nhưng ý nghĩa thì khác hẳn.
Có thể ví như việc uống rượu: uống chừng mực thì tốt, nhưng say sưa là tội. Hành động thể lý không phải là vấn đề — mức độ và đối tượng mới quyết định. Cũng thế, khi người Công Giáo quỳ hay cúi mình trước tượng Đức Maria hay một vị thánh, đó là dấu chỉ tôn kính hướng về con người thánh thiện được tượng trưng, chứ không phải thờ lạy khối gỗ đá, và tuyệt đối không phải tôn thờ các ngài như Thiên Chúa.
Đây chính là sự phân biệt nền tảng mà Giáo Hội luôn giữ: việc tôn thờ (latria) chỉ dành riêng cho một mình Thiên Chúa, Đấng Tạo Hóa (x. ); còn với ảnh tượng thánh, "chúng ta chỉ tôn kính (veneratio), chứ không tôn thờ (adoratio) là việc chỉ dành cho một mình Thiên Chúa" — và lòng tôn kính ấy "hướng tới nguyên ảnh", tức con người được phác họa (x. ).
Thật ra, truyền thống Công Giáo phân biệt rạch ròi ba mức độ, và tiếng Latinh dùng ba từ khác nhau cho ba thực tại khác nhau — điều mà tiếng Việt (hay tiếng Anh) đôi khi gộp chung vào một chữ "thờ", gây hiểu lầm.
Đáng chú ý: ngay chữ worship ("thờ phượng") trong tiếng Anh vốn là worth-ship — nghĩa gốc là "nhìn nhận giá trị, phẩm giá" của một ai đó; trong tiếng Anh cổ, người ta có thể "worship" một vị vua hay một bậc đáng kính mà không hề coi họ là thần. Vấn đề chưa bao giờ nằm ở chữ dùng, mà ở mức độ và đối tượng của lòng kính trọng — cũng như người Việt "thờ kính ông bà tổ tiên" là hiếu kính, chứ không tôn thờ các ngài như Thiên Chúa. Ba mức độ ấy là:
Nắm được ba từ ấy là nắm được câu trả lời: người Công Giáo không thờ phượng Đức Maria hay các thánh. Cử chỉ bên ngoài có thể trông giống nhau, nhưng thực tại bên trong thuộc về ba bậc hoàn toàn khác biệt — và chỉ một bậc cao nhất, latria, mới là thờ phượng.
Nói gọn: người Công Giáo chỉ tôn kính Đức Maria và các thánh, xin các ngài chuyển cầu, và noi gương các ngài sống theo Chúa Kitô — chứ không hề tôn thờ các ngài. (Về việc xin các thánh cầu nguyện có phải là thờ phượng không, xem loạt bài Cầu nguyện với các thánh ở phần liên quan bên dưới.)